Қоғамдық көлік аялдамаларын орналастыруды оңтайландыру
Қаралымдар: 2 / PDF жүктеулері: 6
DOI:
https://doi.org/10.32523/2616-7263-2025-150-1-213-225Кілт сөздер:
қалалық қоғамдық жолаушылар көлігі, жаяу жүргіншілер қолжетімділігі, сауалнама, қоғамдық көлік аялдамасы, өлшем теориясы, факторларды алдын ала ранжирлеуАңдатпа
Мақалада Қазақстан Республикасында әлеуметтік интеграцияны арттырудың маңызды құралы ретінде қоғамдық көлік қолжетімділігін зерттеу қарастырылады. Қоғамдық көлік аялдамаларына дейін жаяу жүргіншілер қозғалысы мен жолаушылар сапарларына әсер ететін факторларды талдауға ерекше назар аударылады. Аялдамалардың орналасуын оңтайландыруға және көлік инфрақұрылымын жақсартуға бағытталған жаяу жүргіншілер мен қоғамдық көліктің өзара әрекеттестігінің екі сатылы теориялық-эксперименттік моделі ұсынылады.
Факторларды алдын ала ранжирлеу әдісін қолдану олардың ішінен ең маңызды факторларды, мысалы, қашықтық, бару уақыты, жаяу жүргіншінің жылдамдығы және климаттық жағдайларды анықтауға мүмкіндік береді. Ұқсастық және өлшем теорияларын қолдану жүйелердің әртүрлі жағдайларда мінез-құлқын дәлірек болжауға көмектесіп, көлік желілерін тиімдірек жоспарлауға ықпал етеді.
Өлшем теориясын қолдана отырып, қоғамдық көлік аялдамаларының орналасуын негіздеудің жаңа математикалық моделі ұсынылады. Эксперименттің нәтижесі – қоғамдық көлікпен сапарлар үшін аялдамалардың орналасқан орындарын анықтау.